Numer 01-2011

Prawo cywilne

Roman Nowosielski, Jakub Jędrzejewski - Służebność przesyłu (problemy praktyczne).
Wprowadzenie do Kodeksu cywilnego służebności przesyłu wynikało z istnienia i funkcjonowania na nieruchomościach prywatnych urządzeń służących do przesyłu różnego rodzaju mediów (urządzeń przesyłowych).

Od 3 sierpnia 2008 roku, kiedy to weszła w życie ustawa z 2 lipca 2008 roku o zmianie ustawy - Kodeks cywilny oraz niektórych innych ustaw (Oz.U. z 2008 roku Nr 116, poz. 731), w polskim Kodeksie cywilnym pojawiła się nowa instytucja prawna - służebność przesyłu.


Wywiad

Małgorzata Pomianowska - Brońmy jakości.
Z mecenasem Andrzejem Zwarą, prezesem Naczelnej Rady Adwokackiej rozmawia Małgorzata Pomianowska


Prawo karne

Paweł Łabuz - Zorganizowana przestępczość porachunkowa.
Początek dekady lat 90., to przestępstwa charakteryzujące się większą agresywnością i brutalnością sprawców. Przestępcy rozpoczęli walkę o strefy wpływów, stosując przemoc wobec konkurentów oraz odwet na osobach, które stanowiły lub mogłyby stanowić zagrożenie.

Asumptem dla tej działalności był głównie rozwój prywatnej przedsiębiorczości, a właściwie pewien margines działań nieuczciwych, często sprzecznych z prawem, zmierzających do osiągnięcia maksymalnych zysków. Regulacja art. 258 kk wyróżnia wyrażnie dwie formy strukturalne zorganizowanej przestępczości: zorganizowaną grupę i związek, w tym także mające charakter zbrojny. Niewątpliwie podział ten jest zbieżny z postulatami doktryny w kwestii penalizacji form zbiorowej działalności przestępczej.

Agnieszka Fiutak - Odpowiedzialność lekarza za błąd w sztuce.
Lęk przed zostaniem ofiarą błędu lekarskiego nie jest obcy pacjentom i ich rodzinom. Obawa przed popełnieniem błędu towarzyszy także lekarzom. Od zawsze próbowano więc ograniczyć, także poprzez przepisy prawne, rozmiary tych błędów.

Analizując dzieje medycyny odnajdziemy przypadki opisujące odpowiedzialność lekarza za czyny uważane za błąd. Pierwotnie odpowiedzialność lekarska miała charakter ściśle penalny.

Magdalena Malicka - Zniesławienie w kolizji z obroną praw jednostki.
Jeśli zarzut czyniony niepublicznie jest prawdziwy lub gdy prawdziwy zarzut rozgłaszany publicznie służy obronie społecznie uzasadnionego interesu, to wówczas nie można mówić o popełnieniu przestępstwa zniesławienia.

Każdej osobie przysługuje prawo do ochrony jej praw, zwłaszcza na gruncie postępowań sądowych. Niejednokrotnie mamy do czynienia z prywatnymi aktami oskarżenia, kierowanymi przeciwko osobom, które bronią swoich praw przed sądem, czy to w charakterze strony, świadka czy też w pismach kierowanych do organów ścigania i sądów. Przyglądając się postępowaniu cywilnemu i karnemu można z łatwością stwierdzić, że w ich toku może dojść do naruszeń art. 212 kk.

Radosław Krajewski - Sciganie zgwałcenia. Uwagi de lege lata i de lege ferenda.
Legalizm ścigania karnego musi ustąpić przed wolą ofiary co do ścigania przestępstwa zgwałcenia albo jego nieścigania.

Zasadność ścigania przestępstwa zgwałcenia na wniosek pokrzywdzonego budzi wątpliwości. Niektórzy uważają, że powinno być ścigane z urzędu. Sporną jest też kwestia braku możliwości cofnięcia wniosku oraz nieistnienia, po stronie instytucji przyjmujących taki wniosek, obowiązku pouczenia pokrzywdzonego o konsekwencji jego złożenia. Pewnym problemem jest też brak terminu do złożenia wniosku o ściganie.

Dariusz Jagiełło - Warunkowe umorzenie za fałsz dokumentu.
Artykuł 270 § 1 kk ma na celu zachęcenie do szerszego spojrzenia na problematykę przedmiotu ochrony fałszu materialnego dokumentu, pokrzywdzonego tym przestępstwem, a także możliwości zastosowania środka probacyjnego w postaci warunkowego umorzenia postępowania karnego w stosunku do ich sprawców. Pośrednio zmusza również do zastanowienia się nad zasadnością przesłanek zawartych przez ustawodawcę w art. 66 § 3 kk w kontekście podjętych w treści artykułu rozważań.

Rozdział XXXIV kk to "przestępstwa przeciwko wiarygodności dokumentów", natomiast w art. 270 kk ustawodawca używa do określenia ustawowych znamion czynu zabronionego przymiotnika "autentyczny", precyzując w jakiej formie dokument ten ma zostać przedłożony. Uważam, że w pierwszej kolejności należy zastanowić się, czy określenia te na gruncie prawa karnego są tożsame, a także, czy możliwe jest ich wymienne stosowanie.


Prawo konstytucyjne

Mariusz Poślednik - Petycje w regulacjach krajowych i UE.
Uregulowania dotyczące petycji obowiązują i funkcjonują już w innych państwach europejskich. Przepisy takowe zawiera również Regulamin Parlamentu Europejskiego. Natomiast w Polsce petycja, jak dotychczas, nie doczekała się swojej ustawowej regulacji, chociaż art. 63 Konstytucji RP umożliwia obywatelom prawo do jej składania i odsyła do uregulowania w ramach odrębnej ustawy.

Współczesna Konstytucja III RP umożliwia obywatelom prawo do składania petycji, skarg i wniosków, regulując to zagadnienie w art. 63, w dziale poświęconym wolnościom i prawom politycznym. Nie sposób przecenić tych wolności i praw, gdyż odgrywają one istotną rolę "w społeczeństwie obywatelskim, jak również w realizacji tak fundamentalnej zasady ustroju politycznego państwa jak zasada zwierzchnictwa narodu".


Prawo cywilne

Grzegorz Urbanik - Opłata za pobyt w domu pomocy społecznej.
W glosowanej uchwale Sąd Najwyższy udzielił odpowiedzi na pytanie prawne dotyczące dopuszczalności drogi sądowej w sprawie zwrotu wydatków poniesionych zastępczo przez gminę w przypadku niewywiązania się z obowiązku opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej przez osoby, o których mowa w art. 61 ust. 2 pkt 2 ustawy z 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (tekst jedn. Dz. U. z 2008 r., Nr 115, poz. 728 ze zm.) uznając, że droga sądowa jest niedopuszczalna.

Tłem dla zaprezentowanego przez Sąd Najwyższy poglądu był stan faktyczny, w którym to sąd pierwszej instancji oddalił powództwo gminy przeciwko osobom bliskim świadczeniobiorcy, o których mowa w art. 61 ust. 2 pkt 2 tj. małżonku, zstępnym przed wstępnymi.


Prawo międzynarodowe

Agnieszka Szpak - Nieinwazyjna kontrola poczty dyplomatycznej.
Konwencja wiedeńska wyraźnie określa zawartość poczty dyplomatycznej. Zgodnie z jej zapisami nie powinna być ona otwierana ani zatrzymywana. Zdarza się jednak, że przesyłki dyplomatyczne są wykorzystywane do przemytu. Czy jednak podejrzenie o nielegalną zawartość uprawnia do jej nieinwazyjnego skontrolowania? Stanowiska doktryny są podzielone w tej sprawie.

Pocztę dyplomatyczną można zdefiniować jako przewożoną przez kuriera lub bez jego udziału, odpowiednio oznakowaną przesyłkę (torbę, kopertę, paczkę itp.) zawierającą dokumenty dyplomatyczne lub przedmioty przeznaczone do użytku urzędowego i przeznaczoną do swobodnego komunikowania się misji dyplomatycznej z rządem oraz innymi misjami i konsulatami państwa wysyłającego, bez względu na miejsce ich siedziby.


Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego
Orzecznictwo Sądu Najwyższego
Orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego

Adres redakcji:

00-389 Warszawa,
ul. Smulikowskiego 1/3 lok. 20
tel./faks: 22 826 24 36, 665 205 746
e-mail: [email protected]

Redaktor naczelny

Teresa Konarska,
tel. kom.: 665 205 746

Sekretarz redakcji

Małgorzata Pomianowska,
tel. kom.: 608 016 128

Opracowanie graficzne; skład:

LOGO Skład Komputerowy
Paweł Pomaski, [email protected]

Druk i oprawa:

Zakład Poligraficzny BiS,
Warszawa, ul. Ciszewska 17, tel./fax 22 826 29 62

Reklama i prenumerata

tel. kom.: 500 015 074, 665 205 746

Wydawnictwo In Plus

00-389 Warszawa,
ul. Smulikowskiego 1/3 lok. 20,
tel./fax 22 826 24 36

Prenumerata redakcyjna:

kwartalna - 96 zł; półroczna - 192 zł; roczna - 384 zł
Skorzystaj z Formularza zamówienia.

Informacja dla autorów:

Do przesyłanych materiałów prosimy dołączyć zdjęcie (10 x 15 cm, 300 DPI) oraz krótką informację o autorze, razem z telefonami kontaktowymi. Sugerowana objętość artykułów - do 20 tys. znaków, tj. około 10 str. Publikowane materiały nie mogą być kopiowane w żadnej formie. Przedruk materiałów nie może być dokonany bez zgody wydawcy. Redakcja zastrzega sobie prawo do zmiany tytułów i dokonywania skrótów. Artykułów niezamówionych redakcja nie zwraca.
© 2010 JURYSTA. Magazyn Prawniczy. Wszelkie prawa zastrzeżone. Kreacja: PEGAZ Studio.